Begraafplaats Binnenstad

Begraafplaats Binnenstad
Bredaseweg 45.JPG
Heiligenbeeldengalerij
Locatie Bredaseweg 45, Tilburg
Monumentstatus Rijksmonument
Monumentnummer 35694

Begraafplaats Binnenstad is de oudste dodenakker van Tilburg. Hij ligt aan de Bredaseweg en wordt gesierd door een hekwerk met heiligenbeelden.

Aanleg

Begraafplaats binnenstad werd op bevel van de Franse overheid tussen 1811 en 1813 aangelegd, toentertijd buiten de bebouwde kom. Aanvankelijk was het een algemene begraafplaats. In 1832 werd hij grotendeels verkocht aan de parochie ‘t Heike. Tot 1930 was er nog een protestants gedeelte (begraafplaatsen Gilzerbaan). In 1974 kwamen de unieke heiligenbeeldengalerij en de Calvarieberg (uit 1865) op de rijksmonumentenlijst. In 2001 werden 24 grafmonumenten op die lijst geplaatst. Drie van de vier grafkapellen die Tilburg rijk is, staan op deze begraafplaats.

Graven

Vele bekende Tilburgse families en andere bekende Tilburgers hebben hier hun graven, zoals Thomas van Dooren, Marietje Kessels, Jan van Delft, dr. Hendrik Moller, prof. dr. Martinus Cobbenhagen, Walter Breedveld (Piet van den Bogaert), prof. dr. Frans van der Ven en Hans van Zummeren. Ook rusten hier de burgemeesters Hendrik Beckers, Franciscus Suys, Wilhelmus Mutsaers en Johannes Jansen. In 2002 verscheen het boek In den Schijff: Begraafplaats Binnenstad Tilburg van Cees van Raak.

Heiligenbeeldengalerij

Rechts van de ingang bij Begraafplaats Binnenstad is een plaquette ingemetseld met onder meer de zin: ‘Heiligen gaan niet naar de hel.’ Onder deze leuze werd op initiatief en onder aanvoering van prof. dr. Harry van den Eerenbeemt in 1973 actie gevoerd voor het behoud van de heiligenbeelden die het hekwerk van de begraafplaats aan de Bredaseweg sieren.

In 1974 werden de beelden, de sokkels en het hekwerk gerestaureerd en op de rijksmonumentenlijst gezet. Het ijzeren hekwerk werd in 1887 geplaatst, evenals de eerste heiligenbeelden, zijnde twee apocalyptische engelen aan weerszijden van de poort. De andere van de twintig beelden werden in de vijftien jaar daarna geplaatst. Het waren voornamelijk schenkingen van bemiddelde parochianen die vaak kozen voor patroonheiligen van henzelf of van familieleden. Vanaf de jaren dertig werd de beeldengalerij bedreigd, onder meer als gevolg van de aanleg van de Noordhoekring. Er verdwenen drie beelden langs de Bredaseweg.

In 1972 dreigden alle beelden te sneuvelen in het kader van de stadsvernieuwing. Daarop startte Van den Eerenbeemt zijn actie. Beelden die al naar de sloper waren, konden worden teruggekocht. Het laatste beeld, dat van aartsengel Michaël, keerde terug in 1999. Een tweede beeld van Michaël staat helemaal links aan de Bredaseweg. Rechts van hem staan achtereenvolgens Nicolaas van Myra, Koning David, Franciscus van Assisië, Carolus Borromaeus, Petrus, Maria, de Verrezen Christus, de apocalyptische engelen, Johannes de Doper, Jozef, Barbara, Franciscus van Sales, Antonius van Padua, Catharina van Alexandrië, Agnes, Caecilia, Henricus en Michaël.

Tilburg op de Kaart

Bezig met het laden van de kaart...

Gegevens Digitaal Bouwarchief Tilburg

In het digitale bouwarchief staan documenten van goedgekeurde en uitgevoerde bouwaanvragen. Over dit hek is onderstaande informatie te vinden.

Jaar Kad. sectie & nummer Soort gebouw Oud huisnr. Aanvrager Architect Aard aanvraag Bijzonderheden
1963 P 3373 en P 128 Deel van hek om begraafplaats - Kerkbestuur R.K. Parochie H. Dionysius te Tilburg Jos. Donders Tilburg Oud hek gedeeltelijk slopen en nieuw hek bouwen aan de zijde Wilgenstraat en aan de zijde Lange Schijfstraat (nu Noordhoekring) -
1974 P5409 Hek om begraafplaats - H. van den Eerenbeemt Drijvers, Oisterwijk Bouwen 5 nieuwe pilasters in het hek aan de Noordhoekring ten behoeve van het (terug)plaatsen van heiligenbeelden Aanvrager was voorzitter van het Comité "Heiligen gaan niet naar de hel"

Zie ook

Straten van Tilburg: Bredaseweg (Tilburg)

Externe link

Begraafplaats Binnenstad op Online-begraafplaatsen.nl

Begraafplaats Binnenstad op Tilburg op de Kaart

Heiligenbeeldengalerij op Het Geheugen van Tilburg